Program SAFE
Program SAFE to unijny instrument finansowy (część pakietu Gotowość 2030/ReArm Europe), który udziela państwom członkowskim długoterminowych pożyczek – a nie grantów – o łącznym pułapie 150 mld euro na wspólne zamówienia obronne i wzmocnienie europejskiego przemysłu zbrojeniowego. Instrument powstał jako odpowiedź na rosyjską inwazję na Ukrainę w 2022 r. oraz sygnały o ograniczaniu zaangażowania USA w obronę Europy. Ustanowiono go rozporządzeniem Rady (UE) 2025/1106 z 27 maja 2025 r. na podstawie art. 122 TFUE, co pozwoliło przyjąć akt bez udziału Parlamentu Europejskiego w roli współustawodawcy. W sierpniu 2025 r. Parlament Europejski zaskarżył to rozporządzenie do Trybunału Sprawiedliwości UE, argumentując naruszenie równowagi instytucjonalnej – choć popiera cele instrumentu, sprzeciwia się wybranej ścieżce prawnej. Mechanizm opiera się na modelu „UE pożycza i pożycza dalej”: państwo składa plan inwestycyjny, Komisja go ocenia, a Rada przyjmuje decyzję wykonawczą o przyznaniu wsparcia, przy czym eksperci zwracają uwagę na potencjalną sprzeczność między zwiększaniem zdolności obronnych a wspieraniem wyłącznie europejskiego przemysłu.
Source: Program SAFE — Wikipedia · Summary by RollWiki AI · Language: Polish
Hello from Cyprus ♥️