Bộ trưởng Bộ Công an là một trong những chức vụ trọng yếu nhất của Việt Nam, thường là Ủy viên Bộ Chính trị, đứng đầu lực lượng an ninh quốc gia, và hiện do Đại tướng Lương Tam Quang nắm giữ. Chức vụ này có nguồn gốc từ sau Cách mạng Tháng Tám, khi các lực lượng cảnh sát địa phương được thống nhất thành Việt Nam Công an vụ vào năm 1946. Đến ngày 27 tháng 8 năm 1953, Bộ Công an chính thức tách thành một bộ độc lập, đánh dấu sự ra đời của chức danh Bộ trưởng Bộ Công an đầu tiên do ông Trần Quốc Hoàn đảm nhiệm. Từ năm 1975 đến 1998, bộ này hợp nhất với Bộ Nội vụ, khiến chức danh tạm thời đổi thành Bộ trưởng Bộ Nội vụ trước khi khôi phục tên gọi cũ. Người đứng đầu ngành công an chịu trách nhiệm trước Quốc hội, Chủ tịch nước và Thủ tướng, có quyền quyết định về tổ chức bộ máy, biên chế và trực tiếp chỉ đạo mọi hoạt động quản lý nhà nước về an ninh, trật tự xã hội.