Beta Lyrae değişeni
Beta Lyrae değişenleri, birincil ve ikincil tutulma derinliklerinin belirgin şekilde farklı olduğu ve ışık eğrisinin sürekli değiştiği, bu yüzden tutulma başlangıç ve bitişlerinin zor ayırt edildiği bir örten ikili yıldız türüdür. Genellikle yörünge dönemleri 1 günden uzun olan bu sistemlerde, bileşenlerden en az biri ileri düzeyde elipsoid şekil bozulmasına uğrar ve kritik Roche lobunu doldurur. Grubun prototipi olan β Lyrae, 1784 yılında John Goodricke tarafından keşfedilmiştir; bu sistemde parlak bileşen Roche lobunu doldurarak diğerine yoğun madde aktarır ve oluşan kalın yığılma diski madde alan yıldızı tamamen sararak onu görünmez kılar. Bu şiddetli madde transferi nedeniyle β Lyrae'nin yörünge dönemi, keşfinden bu yana (yaklaşık 210 yılda) 12.8925 günden 12.93845 güne, yani %35 oranında artmıştır. EB sınıfındaki sistemler evrimleşmemiş anakol yıldızlarından (XY UMa), yarı-ayrık madde aktarım sistemlerine ve beyaz cüce içeren sistemlere (AP Psc) kadar çok farklı evrim aşamalarını kapsar. Bazı EB olarak sınıflandırılan sistemler aslında gerçek bir tutulma göstermez; gözlenen tüm ışık değişimi, bileşenlerin elipsoid şeklinin modülasyon etkisinden kaynaklanır.
Source: Beta Lyrae değişeni — Wikipedia · Summary by RollWiki AI · Language: Turkish
Hello from Cyprus ♥️