Carmen to czteroaktowa opera francuskiego kompozytora Georges'a Bizeta, oparta na noweli Prospera Mériméego, do której libretto napisali Henri Meilhac i Ludovic Halévy. Akcja rozgrywa się na początku XIX wieku w Sewilli, gdzie ognista Cyganka Carmen, pracownica manufaktury cygar, uwodzi sierżanta Don José, doprowadzając go do degradacji i dezercji. Po tym, jak Carmen porzuca go dla słynnego toreadora Escamilla, zazdrosny José przebija ją sztyletem przed areną cyrkową w dramatycznym finale. Utwór powstał na zamówienie Camille'a du Locle'a dla paryskiej Opéra-Comique, a libreciści znacznie rozbudowali oryginał, dodając m.in. postać niewinnej Micaëli oraz rozszerzając rolę rywalizującego o względy Carmen Escamilla. Mimo kontrowersyjnej na owe czasy tematyki, opera zyskała legendarną sławę, a słynna habanera "Miłość to ptak niepokorny" oraz wróżby z kart przewidujące śmierć bohaterki należą do najbardziej kultowych fragmentów w historii muzyki.