جغرافیای استان مازندران

خلاصه جامع استان مازندران

استان مازندران با مساحت حدود ۲۳٬۷۵۶ کیلومتر مربع، در کرانهٔ جنوبی دریای مازندران (خزر) واقع شده و با چهار کشور ترکمنستان، قزاقستان، روسیه و جمهوری آذربایجان مرز آبی دارد. این استان از شرق به گلستان، از غرب به گیلان و از جنوب به استان‌های سمنان، تهران، البرز و قزوین محدود می‌شود و به‌دلیل نزدیکی به پایتخت و دسترسی دریایی، از موقعیتی راهبردی برخوردار است. رشته‌کوه البرز همچون سدی طبیعی، مازندران را از بخش‌های مرکزی ایران جدا کرده و ناهمواری‌های استان را به سه ناحیهٔ کوهستانی (بالای ۶۰۰ متر)، تپه‌ماهوری (۵۰ تا ۶۰۰ متر) و جنگلی (زیر ۵۰ متر) تقسیم می‌کند. جلگهٔ مازندران با مساحت حدود ۴٬۸۰۰ کیلومتر مربع، در طول ۳۰۰ کیلومتر گسترده شده و اقلیم مناطق جلگه‌ای آن معتدل و مرطوب است؛ بارش فراوان، رطوبت نسبی بالا و یخبندان‌های معدود از ویژگی‌های بارز اقلیمی استان به شمار می‌روند. از لحاظ تقسیمات کشوری، مازندران در سال ۱۴۰۲ دارای ۲۲ شهرستان، ۶۴ شهر، ۵۹ بخش و ۱۳۵ دهستان است و همهٔ رودخانه‌های آن به دریای مازندران می‌ریزند. پیشینهٔ تقسیمات اداری این ناحیه به آبان ۱۳۱۶ بازمی‌گردد که استان «شمال» با ۱۳ شهرستان شکل گرفت و پس از اصلاحات بعدی، به‌تدریج ساختار کنونی استان مازندران پدید آمد.