Strajk

Strajk to zbiorowe, dobrowolne i czasowe zaprzestanie pracy (lub nauki), będące formą sprzeciwu mającą na celu wyegzekwowanie żądań ekonomicznych, socjalnych lub politycznych od pracodawców czy władz. Samo określenie wywodzi się z protestu marynarzy w angielskim Sunderland w 1768 roku, którzy „złożyli żagle" (to strike a sail) domagając się podwyżek, choć pierwszy udokumentowany strajk miał miejsce znacznie wcześniej – w starożytnym Egipcie około 1159 r. p.n.e., gdzie rzemieślnicy przerwali pracę z powodu zaległych wypłat. Zjawisko to upowszechniło się podczas rewolucji przemysłowej, ale przez długi czas było uznawane za nielegalny spisek i brutalnie tłumione przez policję oraz wojsko; dopiero pod koniec XIX i na początku XX wieku prawo do strajku zalegalizowano w krajach zachodnich. Strajki bywały również potężnym narzędziem politycznym, czego dowodzi niemiecki strajk generalny w marcu 1920 roku, który udaremnił pucz Kappa-Lüttwitza, oraz protesty w Stoczni Gdańskiej w 1980 i 1981 roku, stanowiące symbol obywatelskiego oporu i przyczyniające się do upadku komunizmu w Europie Środkowo-Wschodniej. Współcześnie, obok strajków ekonomicznych czy solidarnościowych, istnieją też formy nielegalne, takie jak strajk dziki czy strajk włoski, co pokazuje, że zjawisko to nadal pozostaje istotnym narzędziem walki społecznej.