نوسان شبه‌دوسالانه (QBO) یک پدیده جوی است که در آن بادهای استراتوسفر حاره‌ای به‌طور منظم میان حالت شرقی و غربی در چرخه‌ای تقریباً ۲۸ تا ۲۹ ماهه نوسان می‌کنند و این تغییرات باد به‌تدریج از لایه‌های بالایی به‌سمت تروپوپاز (با سرعت حدود ۱ کیلومتر در ماه) نفوذ می‌کند. ریشه‌شناسی این پدیده به قرن نوزدهم بازمی‌گردد؛ پس از فوران آتشفشان کراکاتوآ (۱۸۸۳) بادهای شرقی در استراتوسفر کشف شد و در دهه ۱۹۵۰، پژوهشگران اداره هواشناسی بریتانیا ماهیت نوسانی آن را مشخص کردند، اما علت واقعی آن در دهه ۱۹۷۰ توسط ریچارد لیندزن و جیمز هولتون با نقش امواج گرانشی جوی توضیح داده شد. این نوسان اثرات گسترده‌ای بر آب‌وهوای زمین دارد، از جمله تغییر در بارش موسمی، غلظت ازون، و به‌ویژه زمستان‌های نیمکره شمالی؛ به‌گونه‌ای که فازهای شرقی QBO اغلب با سردی شمال اروپا و شرق آمریکا و فازهای غربی با زمستان‌های معتدل همراه‌اند. در فوریه ۲۰۱۶، نخستین اختلال بزرگ در این چرخه منظم رخ داد که گذار به بادهای شرقی را با باندی غیرمنتظره از بادهای غربی در هم شکست و دانشمندان ناسا را به بررسی عوامل احتمالی مانند ال نینوی قوی ۱۶–۲۰۱۴ یا تأثیر تغییرات اقلیمی واداشت. پایش مداوم این پدیده با بالن‌های هواشناسی (مثلاً در سنگاپور) انجام می‌شود و درک آن برای پیش‌بینی دقیق‌تر آب‌وهوا و گردش‌های جوی حیاتی است.