Haysiyet, bireyin kendisine ve başkalarına duyduğu saygı ve değer bilinci olup, insan haklarının temel taşlarından biridir. Arapça kökenli bu kavram, "itibar, şeref" anlamlarına gelir ve tarih boyunca Antik Roma'daki dignitas anlayışından modern felsefeye kadar farklı şekillerde ele alınmıştır. Rönesans döneminde Giovanni Pico della Mirandola'nın İnsanın Haysiyeti Üzerine Söylev adlı eseri, insanın özgürlüğünü ve yaratıcı potansiyelini vurgularken, Immanuel Kant bireyin asla araç olarak kullanılmaması gerektiğini savunarak haysiyeti ahlaki bir zorunluluk olarak tanımlamıştır. Dinlerde de önemli bir yer tutan bu kavram, Hristiyanlıkta insanın Tanrı'nın suretinde yaratılması, İslam'da ise İsra Suresi'nde her insanın onurlu olduğunun belirtilmesiyle ilahi bir boyut kazanır. Sosyolojik açıdan statü ve itibarla ilişkilendirilen haysiyet, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nde "doğuştan özgür ve eşit" olmanın temel dayanağı olarak kabul edilir. Saygı, onur, itibar ve özgürlük gibi değerlerle iç içe geçen bu kavram, hem bireysel hem toplumsal düzeyde ahlaki bir gereklilik olarak öne çıkar.