İvan İvanoviç Var mıydı, Yok muydu?

İvan İvanoviç Var mıydı, Yok muydu?, Nâzım Hikmet'in 1954'te Moskova'da yazdığı üç perdelik bir tiyatro oyunudur ve Sovyet yöneticilerinin bürokratlaşarak halktan kopmasını, dürüst Petrov'un kötücül ikizi İvan İvanoviç'e dönüşmesini ele alır. "Noviy Mir" dergisinde yayımlanıp büyük ilgi gören eser, 11 Mayıs 1957'de Moskova Satir Tiyatrosu'nda sahnelenmiş, ancak 5. gösterimden sonra dönemin Kültür Bakanı Ekaterina Fruntseva tarafından yasaklanmıştır. Sovyetler Birliği'nde bir daha oynanmayan oyun, Prag'da sahnelenmiş; Çekoslovakya'da "Filip Filipek", Azerbaycan'da "Hasan Hüseyinov" gibi yerel isimlerle uyarlanmıştır. Türkiye'de ilk kez 1985'te Kaynak Yayınları tarafından yayımlanan eser, 1991'de Bakırköy Belediye Tiyatroları tarafından Uluslararası İstanbul Tiyatro Festivali'nde sergilenmiştir. Günümüzde Yapı Kredi Yayınları'nın "Oyunlar 3" kitabında yer alan bu eser, Nâzım Hikmet'in Sovyet temalı tek tiyatro oyunu olma özelliğini taşır.