El Niño

El Niño to zjawisko pogodowe i oceaniczne, polegające na utrzymywaniu się ponadprzeciętnie wysokiej temperatury wód w strefie równikowej Pacyfiku, powstające, gdy słabną pasaty i zanika upwelling. Nazwa pochodzi z hiszpańskiego („chłopiec” lub „Dzieciątko Jezus”), ponieważ zjawisko to często pojawia się w okresie Bożego Narodzenia, a jego przeciwieństwem jest La Niña (nadzwyczajnie niskie temperatury). W normalnych warunkach pasaty przesuwają ciepłe wody na zachód, a u wybrzeży Ameryki Południowej zimne, bogate w składniki odżywcze wody głębinowe wypływają na powierzchnię; podczas El Niño proces ten zostaje zahamowany, co prowadzi do ocieplenia wód i ulewnych deszczów w Andach, ale susz w Azji Południowo-Wschodniej i Australii. Zahamowanie upwellingu załamuje łańcuch pokarmowy (od planktonu po ryby i ptaki), co ma katastrofalne skutki ekonomiczne dla przemysłu rybnego, szczególnie w Peru, które jest silnie uzależnione od połowów. Choć zjawisko występuje głównie na Pacyfiku, wpływa na klimat całej Ziemi – może powodować chłodniejsze i śnieżne zimy w USA, gorętsze lata w Europie oraz susze w Afryce. Podczas El Niño energia przepływa z oceanu do atmosfery, co przejściowo podnosi globalną temperaturę, ale ponieważ występuje naprzemiennie z La Niña i warunkami neutralnymi, nie powoduje długofalowej zmiany klimatu.