Łysa Góra (zwana też Świętym Krzyżem) to drugi co do wysokości szczyt Gór Świętokrzyskich (594 m n.p.m.), słynący z charakterystycznego gołoborza i objęty ochroną Świętokrzyskiego Parku Narodowego. W okresie wczesnego średniowiecza stanowiła pogański ośrodek kultu Słowian, o czym świadczą pozostałości wału kultowego z IX–X wieku. Na jej szczycie znajduje się słynne sanktuarium z relikwiami Drzewa Krzyża Świętego, które w czasach Jagiellonów było najważniejszym ośrodkiem religijnym w Polsce, odwiedzanym m.in. przez Władysława Jagiełłę. Po rozbiorach klasztor zamieniono na więzienie, w którym osadzano m.in. Sergiusza Piaseckiego i Stepana Banderę, a podczas II wojny światowej Niemcy utworzyli tu obóz zagłady dla jeńców radzieckich. Dziś góra jest ważnym węzłem szlaków turystycznych, a na jej szczycie stoi 157-metrowa wieża radiowo-telewizyjna.