Hệ thống cấp bậc hàm Công an nhân dân Việt Nam được thiết kế theo mô hình quân hàm Hồng quân Liên Xô, sử dụng nền đỏ/xanh với sao và vạch, trong đó cấp cao nhất là Đại tướng và thấp nhất là Binh nhì. Lịch sử hình thành bắt đầu từ Nghị định 331/TTG (1/9/1959) cho lực lượng Công an nhân dân Vũ trang, sau đó mở rộng thêm cho Cảnh sát nhân dân theo Pháp lệnh 34/LCT (20/7/1962). Mãi đến năm 1987 (An ninh nhân dân) và 1989 (Cảnh sát nhân dân), cấp bậc cao nhất mới chính thức được nâng lên thành Đại tướng, sau một thời gian dài chỉ dừng ở Trung tướng. Năm 1989 đánh dấu cột mốc quan trọng khi Bộ trưởng Bộ Nội vụ Mai Chí Thọ trở thành Đại tướng đầu tiên, cùng với hai Thứ trưởng Cao Đăng Chiếm và Lâm Văn Thê được phong Thượng tướng. Theo Nghị định 135-HĐBT (27/8/1988), cấp hiệu được quy định chi tiết: tướng có nền vàng viền đỏ, tá có nền xanh cỏ úa với 2 vạch xanh, úy có 1 vạch xanh, và số sao (từ 1 đến 4) tương ứng với các bậc thiếu, trung, thượng, đại. Đối với hạ sĩ quan và chiến sĩ, cấp hiệu sử dụng hình chữ V hoặc vạch ngang để phân biệt cấp bậc, ví dụ Chiến sĩ bậc II có 1 chữ V trong khi Thượng sĩ có 3 vạch ngang.