Soli Antik Kenti (Pompeiopolis)

Soli, günümüzde Mersin'in Mezitli ilçesine bağlı Viranşehir mahallesinde, deniz kıyısında yer alan ve tarihi MÖ 15. yüzyıla kadar uzanan önemli bir antik liman kentidir. Kent, ilk olarak Luvi yerleşimlerine ev sahipliği yapmış, ardından Hitit İmparatorluğu'nun kontrolüne girmiş ve MÖ 700 civarında Rodos'tan gelen Dorlar tarafından yeniden kurulmuştur; "Soli" adı Güneş anlamına gelir ve Dorların Güneş tanrısına tapınmasıyla ilişkilidir. Pers egemenliği döneminde büyük ölçüde özerkliğini koruyan kent, MÖ 333'te Büyük İskender'in imparatorluğuna katılmış, ardından Helenistik dönemde Selefkî İmparatorluğu'nun yönetimine girmiştir. MÖ 83'te Ermeni imparatoru II. Tigran tarafından yakılıp yıkılan ve halkı Tigranakert'e sürülen kent, Roma döneminde korsanlarla mücadele kapsamında önem kazanmıştır. Roma senatosunun çıkardığı Gabinian Hukuku ile geniş yetkiler alan Pompey, korsan tehdidini ortadan kaldırmış ve kenti yeniden imar ederek ona kendi adını vermiştir; bu nedenle kent, Pompeiopolis olarak da anılmıştır. Antik çağlarda Kilikya bölgesinin ortasında stratejik bir konuma sahip olan Soli, Ege, Fenike ve Kıbrıs ile yapılan ticarette önemli bir merkez olmuş ve kendi parasını basacak kadar güçlü bir yerel özerkliğe ulaşmıştır.