Η Μινώα ήταν το όνομα πολλών πόλεων-λιμανιών της Εποχής του Χαλκού σε νησιά του Αιγαίου (όπως η Κρήτη, η Πάρος, η Σίφνος και η Αμοργός), καθώς και στην Κέρκυρα, τη Σικελία, ενώ ένας οικισμός με αυτό το όνομα στη Γάζα ονομάστηκε έτσι από τους Φιλισταίους το 1200 π.Χ. Οι οικισμοί αυτοί φαίνεται ότι στήριζαν μια θαλασσοκρατορία, με τον Αυστριακό ιστορικό Φριτς Σάχερμαγιερ να εντοπίζει στοιχεία γι' αυτό στη Μονεμβασιά και σε ένα νησάκι κοντά στα Μέγαρα. Η ρίζα "min-" ανήκει σε αρχαίες αιγαιακές γλώσσες και απαντάται σε τοπωνύμια και στο όνομα των Μινυών, ενώ πιθανόν συνδέεται με τον μυθικό βασιλιά της Κρήτης Μίνωα, από τον οποίο ο Άρθουρ Έβανς ονόμασε τον Μινωικό πολιτισμό (2000–1470 π.Χ.). Οι Μινωίτες ταξίδευαν από την Κρήτη προς την Αίγυπτο, τη Συρία, τη Μικρά Ασία και έως τις Λιπάριες νήσους δυτικά της Σικελίας. Ωστόσο, περί το 1600 π.Χ., οι ανερχόμενοι Μυκηναίοι ανέλαβαν τις θαλάσσιες διαδρομές προς την Ιταλία και τη Μικρά Ασία, ακολουθώντας την ίδια παράδοση ίδρυσης εμπορικών οικισμών.