فساد در ازبکستان

فساد در ازبکستان یک مشکل ساختاری و جدی است که تقریباً تمام سطوح جامعه، تجارت و دولت را در بر می‌گیرد؛ هرچند قوانینی برای مقابله با آن وجود دارد، اما اجرای این قوانین بسیار ضعیف است. بر اساس شاخص ادراک فساد سازمان شفافیت بین‌الملل در سال ۲۰۲۴، ازبکستان با کسب امتیاز ۳۲ از ۱۰۰ در میان ۱۸۰ کشور، رتبه ۱۲۱ را به خود اختصاص داده و همچنان یکی از فاسدترین کشورهای جهان محسوب می‌شود. با این حال، سازمان شفافیت بین‌الملل اعلام کرده که این کشور پیشرفت تدریجی اما قابل توجهی در مبارزه با فساد داشته است؛ به‌طوری که امتیاز این شاخص از ۱۷ در سال ۲۰۱۳ به ۳۳ در سال ۲۰۲۳ بهبود یافت، هرچند در سال ۲۰۲۴ یک امتیاز کاهش یافت. از عوامل مؤثر بر گسترش فساد، می‌توان به نفوذ شدید ریاست جمهوری، به‌ویژه در دوران حکومت اسلام کریموف، و همچنین رسوایی فساد مخابراتی گلناره کریموا (دختر رئیس‌جمهور سابق) اشاره کرد که به سطح بالای فساد و تأثیرگذاری بر برابری فرصت‌ها دامن زده است. خانه آزادی نیز اعلام کرده که رشوه و فساد میان مقامات پایین و متوسط به بخشی از زندگی روزمره تبدیل شده و سیستم قضایی به دلیل فساد و کمبود منابع، عملکرد بسیار ضعیفی دارد. همچنین، موقعیت استراتژیک این کشور در آسیای مرکزی و داشتن منابع عظیم گاز طبیعی، از عواملی است که آن را به کانون توجه قدرت‌های رقیب (مانند آمریکا و روسیه) و بستر نفوذ فساد گسترده تبدیل کرده است.